کنتراست های هفتگانه رنگ عبارتند از :
- کنتراست رنگ (فام)
- کنتراست تیره – روشن
- کنتراست سرد – گرم
- کنتراست رنگهای مکمل
- کنتراست همزمان
- کنتراست سیر (اشباع)
- کنتراست وسعت
1. کنتراست رنگ (فام)
رنگ سفید موجب تضعیف روشنایی رنگهای مجاور می شود و آنها را تیره و تار می سازد و سیاه باعث می شود که رنگهای مجاور روشن تر بنظر می آید .
2. کنتراست تیره – روشن
باعث ایجاد حس سایه و روشن می شود در یک روز آفتابی چمن هایی که در معرض آفتاب هستند روشن تر و آنهایی که در سایه هستند تیره تر به چشم می آیند .
3. کنتراست سرد و گرم
خاصیت سرد و گرم را می توان در برخی از اصطلاحات متضاد زیر نشان داد :
گرم ____ سرد غلیظ ____ رقیق
آفتاب ____ سایه خاکی ____ غیر مادی
کدر ____ شفاف نزدیک ____ دور
محرک ____ آرام بخش سنگین ____ سبک
خشک ____ تر
4. کنتراست رنگهای مکمل
دو رنگ را هنگامی رنگ مکمل می نامیم که ماده رنگی آنها با یکدیگر ترکیب شده و رنگ مات خاکستری – سیاه رابوجود آورد .
زوجهای مکمل عبارتند از :
بنفش ، زرد
نارنجی ، آبی
سبز ، قرمز
درست همانطوریکه از ترکیب رنگهای زرد ، قرمز و آبی ، رنگ خاکستری – سیاه بوجود می آید ، از ترکیب دو رنگ مکمل نیز همین رنگ را داریم .
همچنین این تجربه را بخاطر می آوریم که اگر یک رنگ را از دیگر رنگهای طیف جدا کنیم ، برای هر رنگ از مجموع رنگهای طیف ، رنگ مکمل مورد نظر خواهد بود .
5. کنتراست همزمان (متقارن)
کنتراست همزمان از این حقیقت ناشی می شود که چشم در مقابل هر رنگ داده شده ، به طور همزمان به رنگ مکمل آن نیاز دارد و چنانچه این رنگ مکمل ایجاد نشود چشم آن را خود به خود بوجود می آورد .
به خاطر همین حقیقت است که مبانی اساسی هارمونی رنگ مشمول قواعد رنگهای مکمل است .
6. کنتراست سیری
رنگها را می توان با چهار شیوه مختلف با نتایجی کاملا متفاوت ، رقیق نمود :
1) رنگی خالص را می توان با رنگ سفید رقیق کرد . این رقیق نمودن ، خاصیت رنگ را تا اندازه ای سرد می کند .
2) یک رنگ را می توان با سیاه هم رقیق کرد . این اختلاط ، درخشندگی رنگ زرد را می گیرد و آن را چیزی بیمار گونه نشان می دهد و درخشندگی آن از بین می رود .
3) رنگ سیر را می توان با سیاه و سفید و یا به عبارت دیگر با خاکستری مخلوط کرد . اختلاط رنگها با خاکستری آن را تا حدودی تار و کدر می نماید .
4) رنگهای خالص را می توان از طریق ترکیب با رنگهای مکمل رقیق کرد .
7. کنتراست وسعت
درجات روشنی که گوته به رنگ داده است به شرح زیر می باشد :
زرد=9 نارنجی=8 قرمز=6 بنفش=3 آبی=4 سبز=6
نسبت های حاصل شده برای هر زوج مکمل به ترتیب زیر می باشد :
4/1 یا 4/3 = 3:1 = 9:3 = بنفش : زرد
3/1 یا 3/2 = 2:1 = 8:4 = آبی : نارنجی
2/1 یا 2/1 = 1:1 = 6:6 = سبز : قرمز
برای تبدیل این درجات به سطوح هارمونی دار باید درجات دو جانبه روشنی آنها را در نظر بگیریم ، بدین معنی که چون زرد سه برابر از رنگ مکمل خود تندتر است لذا باید تنها 3/1 جایی را که بنفش مکمل در آن هست اشغال کند .
بنابراین سطوح هارمونی دار برای رنگهای اولیه و ثانویه به شرح زیر می باشد :
زرد=3 نارنجی=4 قرمز=6 بنفش=9 آبی=8 سبز=6
Haditar2006-05-25 13:19:44